Harry van der Meer

HOOGTEPUNTEN UIT DE RENAISSANCE: DE RELATIE NEDERLAND-ITALIË

De cursus die uit vijf lezingen bestaat zal worden gehouden op de volgende maandagavonden: 1 - 8 - 15 oktober en 5 - 12 november 2001 van 20.00 tot 22.00 uur.

Locatie: "Gunst wat een kunst", Raamweg 45, Den Haag.

RENAISSANCE (± 1400 - + 1600)
In het algemeen kan gesteld worden dat Noord-Italië als de bakermat beschouwd kan wor-den van de meest belangrijke ontwikkelingen, met name op kunstzinnig gebied. Slechts een paar namen van steden als Florence, Rome, Venetië en van kunstenaars als Michelangelo, Donatello, Monteverdi en Palestrina spreken voor zich.
Het is dan ook niet verwonderlijk dat bij veel cursussen en lezingen over de Renaissance, Italië min of meer in het centrum van de belangstelling staat.
Tegelijk zal echter ook de vraag worden gesteld in hoeverre de muziek in de Renaissance-periode echt Italiaans is. We mogen niet vergeten dat zeer grote delen van Europa, waaron-der Italië, onder controle stond van de Habsburgers en verwanten. De Nederlanden, waar-onder ook Vlaanderen, waren ook een onderdeel van dit keizerrijk. In deze cursus zullen we zien dat de muzikale ontwikkelingen in dit gebied van grote invloed zijn geweest op de Italiaanse muziek.
Frankrijk beleeft in die tijd - niet in de laatste plaats door de nog lang in dat land verblijvende Engelsen - een geheel eigen stijl die zijn invloed in geheel Europa doet gelden. Daarnaast is ook de Spaanse muziek van zeer grote betekenis geweest voor de ontwikkelingen in Italië.
Zoals u ziet kunnen we concluderen dat, zeker in de eerste helft van de Renaissance-periode, de Italiaanse muziek een smeltkroes is geweest van de Nederlandse, Duitse, En-gelse, Franse en Spaanse "import". Uiteindelijk zal dit toch gaan resulteren in een typisch Italiaanse stijl: het madrigaal, een zeer uitbundige, soms zelfs verpletterende muzikale vorm. Hoe dat precies in zijn werk is gegaan zal Harrij van der Meer in deze lezingencyclus uitleggen.

Aandacht zal worden besteed aan:
- ontwikkeling van de kerkmuziek (de mis, het motet en het oratorium)
- ontwikkeling van de wereldlijke muziek (madrigaal, madrigaalkomedie en oratorium)
- componisten en hun stijlkenmerken:

1. Guillaume Dufay (1400-1474)
2. Johannes Ockeghem (1425-1496)
3. Josquin Desprez (1440-1521)
4. Orlando di Lasso (1532-1562)
    Giovanni Gabrieli (155-1612)
5. Palestrina (1525-1595)
    Claudio Monteverdi (1567-1643)en anderen