De lezing wordt gehouden in het Parkhotel, Molenstraat 53, Den Haag. Begintijd: 20.00 uur.
Vrijdag 29 oktober 1999
Over Cosimo de' Medici, de eerste groothertog van Toscane, is de afgelopen decennia heel wat afgeschreven door kunst- en cultuuurhistorici. Hun fascinatie gold en geldt nog steeds vooral de systematische wijze waarop deze vorst de schilderkunst, de beeldhouwkunst en de architectuur gebruikte voor doeleinden van politieke propaganda. Diezelfde fascinatie spreekt ook weer duidelijk uit het boek dat Henk Th. van Veen onlangs heeft gepubliceerd, maar zij leidt hier tot minder gebruikelijke conclusies. Gebruikelijk was en is de visie dat Cosimo zich in de kunstwerken die hij commissioneerde gedurende zijn regime, aanvankelijk zou hebben voorgedaan als republikein, vervolgens als vorst en tenslottte als semi-godheid. De these die Van Veen in zijn boek ontwikkelt druist tegen dit gangbare beeld in. Zij luidt dat Cosimo zich niet in het begin, maar daarentegen juist in de latere fase van zijn regime als 'republikein' afficheerde, terwijl hij zich daarvoor veel meer als territoriaal vorst had voorgedaan. De auteur laat het niet bij deze constatering maar zoekt naar wat hiervoor de verklaring kan zijn geweest. Dit brengt hem buiten het gebied van de beeldende kunst en architectuur en voert hem de wereld van de stedelijke gewoonten, de godsdienst, de letterkunde binnen. Ook gaat hij na wat de invloed is geweest van Cosimo's 'republikanisme' op de politieke en culturele ontwikkeling van Florence in de zestiende eeuw. Dit alles resulteert in de Florentijse cultuurgeschiedenis. Henk Th. van Veen, die hoogleraar is aan de Universiteit van Groningen, zal in zijn lezing enkele onderwerpen uit dit boek voor ons belichten.